##Harivamsha Maha Puranam - Vishnu Parva -
Chapter 11 - Description of Yamuna
Itranslated by K S Ramachandran
ramachandran_ksr@yahoo.ca, April 2, 2008##
Further proof-read by Gilles Schaufelberger schaufel @ wanadoo.fr
If you find any errors compared to Chitrashala Press edn,
send corrections to A. Harindranath harindranath_a @ yahoo.com
----------------------------------------------------------------
atha ekAdasho.adhyAyaH
yamunAvarNanam
vaishaMpAyana uvAcha
kadAchittu tadA kR^iShNo vinA sa~NkarShaNena vai |
chachAra tadvanaM ramyaM kAmarUpI varAnanaH ||2-11-1
kAkapakShadharaH shrImA~nChyAmaH padmadalekShaNaH |
shrIvatsenorasA yuktaH shashA~Nka iva lakShmaNA ||2-11-2
sA~NgadenAgrahastena pa~NkajodbhinnavakShasA |
sukumArAbhitAmreNa krAntavikrAntagAminA ||2-11-3
pIte prItikare nR^INAM padmaki~njalkasaprabhe |
sUkShme vasAno vasane sasaMdhya iva toyadaH ||2-11-4
vatsavyApArayuktAbhyAM vyaghrAbhyAM gaNDarajjubhiH |
bhujAbhyAM sAdhuvR^ittAbhyAM pUjitAbhyAM divaukasaiH ||2-11-5
sadR^ishaM puNDarIkasya gandhena kamalasya cha |
rarAja chAsya tadbAlye ruchirauShThapuTaM mukham ||2-11-6
shikhAbhistasya muktAbhI rarAja mukhapa~Nkajam |
vR^itam ShaTpadapa~NktIbhiryathA syAtpadmamaNDalam ||2-11-7
tasyArjunakadambADhyA nIpakandalamAlinI |
rarAja mAlA shirasi nakShatrANAM yatha divi ||2-11-8
sa tayA mAlayA vIraH shushubhe kaNThasaktayA |
meghamAlAmbudashyAmo nabhasya iva mUrtimAn ||2-11-9
ekenAmalapatreNa kaNThasUtrAvalambinA |
rarAja barhipatrena mandamArutakampinA ||2-11-10
kvachidgAya~NkvachitkrIDaMshcha~nchUryaMshcha kvachitkvachit |
parNavAdyaM shrutisukham vAdayaMshcha kvachidvane ||2-11-11
gopaveNuM sumadhuraM kAMAttamapi vAdayan |
prahlAdanArtham cha gavAM kvachidvanagato yuvA ||2-11-12
gokule.ambudharashyAmashchachAra dyutimAnprabhuH |
reme cha tatra ramyAsu chitrAsu vanarAjiShu ||2-11-13
mayUraravaghuShTasu madanoddIpanIShu cha |
meghanAdaprativyUhairnAditAsu samantataH ||2-11-14
shADvalachChannamArgAsu shilIndhrAbharaNAsu cha |
kandalAmalapatrAsu sravantIShu navaM jalam ||2-11-15
kesarANAM navairgandhairmadaniHshvasitopamaiH |
abhIkShNaM niHshvasantIShu kAminIShviva nityashaH ||2-11-16
sevyamAno navairvAtairdrumasa~NghAtaniHsR^itaiH |
tAsu kR^iShNo mudaM lebhe saumyAsu vanarAjiShu ||2-11-17
sa kadAchidvane tasmi~NgobhiH saha paribhraman |
dadarsha vipulodagraM shAkhinaM shAkhinAM varam ||2-11-18
sthitaM dharaNyAM meghAbhaM nibiDaM dalasa~nchayaiH |
gaganArdhochChritAkAraM parvatAbhogadhAriNam ||2-11-19
nIlachitrA~NgavarNaishcha sevitaM bahubhiH khagaiH |
phalaiH pravAlaishcha ghanaiH sendrachApaghanopamam ||2-11-20
bhavanAkAraviTapaM latApuShpasumaNDitam |
vishAlamUlAvanataM pavanAmbhodadhAriNam ||2-11-21
AdhipatyamivAnyeShAM tasya deshasya shAkhinAm |
kurvANaM shubhakarmANaM nirAvarShamanAtapam ||2-11-22
nyagrodhaM parvatAgrAbhaM bhANDIraM nAma nAmataH |
dR^iShTvA tatra matiM chakre nivAsAya tataH prabhuH ||2-11-23
sa tatra vayasA tulyairvatsapAlaiH sahAnagha |
reme vai vAsaraM kR^iShNaH purA svargagato yathA ||2-11-24
taM krIDamAnaM gopAlAH kR^iShNaM bhANDIravAsinam |
ramayanti sma bahavo vanyaiH krIDanakaistadA ||2-11-25
anye sma parigAyanti gopA muditamAnasAH |
gopAlAH kR^iShNamevAnye gAyanti sma ratipriyAH ||2-11-26
teShAM sa gAyatAmeva vAdayAmAsa vIryavAn |
parNavAdyAntare veNuM tumbIvINAM cha tatra ha ||2-11-27
kadAchichchArayanneva gAH sa govR^iShabhekShaNaH |
jagAma yamunAtIraM latAla~NkR^itapAdapam ||2-11-28
tara~NgApA~NgakuTilaM vArisparshamukhAnilAm |
tAM cha padmotpalavatIM dadarsha yamunAM nadIm ||2-11-29
sutIrthAM svAdusalilAM hradinIM vegagAminIm |
toyavAtodyatairvegairavanAmitapAdapAm ||2-11-30
haMsakAraNDavoghudShTAm sArasaishcha vinAditAm |
anarghamithunaishchaiva sevitAM mithunecharaiH ||2-11-31 **
jalajaiH prANibhiH kIrNAM jalajairbhUShitAM gunaiH |
jalajaiH kusumaishchitrAM jalajairharitodakAm ||2-11-32
prasR^itasrotacharaNAM pulinashroNimaNDalAm |
AvartanAbhigambhIrAM padmaromAbhira~njitAm ||2-11-33
taTachChedodarAM kAntAM tritara~NgavalIdharAm |
phenaprahR^iShTavadanAM prasannAM haMsahAsinIm ||2-11-34
ruchirotpalaraktoShThIM natabhrUM jalajekShanAm |
hradadIrghalalATAntAM kAntAM shaivalamUrdhajAm ||2-11-35
chakravAkastanataTIM tIrapArshvAyatAnanAm |
dIrghasrotAyatabhujAmAbhogashravaNAyatAm ||2-11-36
kAraNDavAkuNDalinIM shrImatpa~NkajalochanAm |
taTajAbharaNopetAM mInanirmalamekhalAm ||2-11-37
vAriplavaplavakShaumAM sArasArAvanUpurAm |
kAshachAmIkaraM vAso vasAnAM haMsalakShaNAm ||2-11-38
bhImanakrAnuliptA~NgIM kUrmalakShaNabhUShitAm |
nipAnashvApadApIDAM nR^ibhiH pInapayodharAm ||2-11-39
shvApadochChiShTasalilAmAshramasthAnasa~NkulAm |
tAM samudrasya mahiShImIkShamANaH samantataH ||2-11-40
chachAra ruchiraM kR^iShNo yamunAmupasobhayan |
tAM charansa nadIM shreShThAM dadarsha hradamuttamam ||2-11-41
dIrghaM yojanavistAraM dustaraM tridashairapi |
gambhIramakShobhyajalaM niShkampamiva sAgaram ||2-11-42
toyajaiH shvApadaistyaktaM shUnyam toyacharaiH khagaiH |
agAdhenAmbhasA pUrNaM meghapUrNamivAmbaram ||2-11-43
duHkhopasarpyaM tIreShu sasarpairvipulairbilaiH |
viShAraNibhavasyAgnerdhUmena pariveShTitam ||2-11-44
abhogyaM tatpashUnAM hi apeyaM cha jalArthinAm |
upabhogaiH parityaktaM suraistriShavaNArthibhiH ||2-11-45
AkAshAdapyasaMchAryaM khagairAkAshagocharaiH |
tR^iNeShvapi patatsvapsu jvalantamiva tejasA ||2-11-46
samantAdyojanaM sAgraM devairapi durAsadam |
viShAnalena ghoreNa jvAlAprajvalitadrumam ||2-11-47
vrajasyottaratastasya kroshamAtre nirAmaye |
taM dR^iShTvA chintayAmAsa kR^iShNO vai vipulaM hradam ||2-11-48
agAdhaM dyotamAnaM cha kasyAyaM mahato hradaH |
asminsa kAliyo nAma kAlA~njanachayopamaH ||2-11-49
uragAdhipatiH sAkShAddhrade vasati dAruNaH |
utsR^ijya sAgarAvAsaM yo mayA viditaH purA ||2-11-50
bhayAtpatagarAjasya suparNasyoragAshinaH |
teneyaM dUShitA sarvA yamunA sAgara~NgamA ||2-11-51
bhayAttasyoragapaternAyaM desho niShevyate |
tadidaM dAruNAkAramaraNyaM rUDhashAdvalam ||2-11-52
sAvarohadrumaM ghoraM kIrNaM nAnAlatAdrumaiH |
raKshitaM sarparAjasya sachivairAptakAribhiH ||2-11-53
vanaM nirviShayAkAram viShAnnamiva duHspR^isham |
tairAptakAribhirnityaM sarvataH parirakShitam ||2-1-54
shaivAlanalinaishchApi vR^ikShaiH kShudralatAkulaiH |
kartavyamArgau bhrAjete hradasyAsya taTAvubhau ||2-11-55
tadasya sarparAjasya kartavyo nigraho mayA |
yatheyaM saridambhodA bhavecChivajalAshayA ||2-11-56
vrajopabhogyA cha yathA nAge cha damite mayA |
sarvatra sukhasa~nchArA sarvatIrthasukhAshrayA ||2-11-57
etadarthaM cha vAso.ayaM vraje.asmin gopajanma cha |
amIShAmutpathasthAnAM nigrahArthaM durAtmanAm ||2-11-58
enaM kadambamAruhya tadeva shishulIlayA |
vinipatya hrade ghore damayiShyAmi kAliyam ||2-11-59
evaM kR^ite bAhuvIryaM loke khyAtiM gamiShyati ||2-11-60
iti shrImahAbhArate khileShu harivaMshe viShNuparvaNi
yamunAvarNanaM nAma ekAdasho.adhyAyaH